መድሃኒት መንሽሮ ኣፍ

ንናይ ኣፍ መንሽሮ መድሃኒታትኩም፤

• ቅድሚ ምጅማርካ ሓኪምካ፡ ነርስ ክሊኒክን ፋርማሲስትን ምሳኻ ነቲ ሕክምና ክከታተልዎ እዮም።
  • እቲ ፋርማሲስት ንኹሎም መድሃኒታትካን መመላእታታትካን ብምግምጋም ምስ ሕክምናኻ ምትእስሳር መድሃኒት እንተሃልዩ ክምርምር ኣለዎ።
• ጉጅለ ክንክን ጥዕናኻ መድሃኒትካ ካበይ ከም እትረኽቦ ክሕብረካ እዩ። ክኸውን ይኽእል እዩ፤
  • ካብ ፍሉይ ፋርማሲ ብቐጥታ ክበጽሓኩም እዩ።
  • ኣብ ማእከል መንሽሮ ቸርች ፋርማሲ ክውሰድ ኣለዎ ።
• ገለ ናይ ሕክምና መድሃኒታት ድሒሩ ናብቲ ኣብ ከባቢኻ ዝርከብ ፋርማሲ ክሰጋገሩ ይኽእሉ። ብዛዕባ እዚ ምስ ናይ ማእከል መንሽሮ ቸርች ፋርማሲስትካ ተዘራረብ።
• ምስ ሓኪም መንሽሮኻ (ሓኪም መንሽሮ) ብቐጻሊ ክትከታተል ኢኻ። ቅድሚ ዳግማይ ናብ ሓኪም መንሽሮ ምርኣኻ፡ በቲ ክትወስዶ ዝግበኣካ መጠን እኹል መድሃኒት ክወሃበካ እዩ። ሓኪምኪ ኣብ ዝቕጽል ምብጻሕካ ተወሳኺ ክእዝዘልካ እዩ።

• ናይ ኣፍ መንሽሮ መድሃኒታትካ ኣይትጭፍልቕ፣ ኣይትመቓቐል፣ ኣይትስበር ወይ ኣይትሓክኽ።
• ንሓደ ዶዝ እንተ ኣምሊጡካ እንታይ ክትገብር ከም ዘለካ ንጋንታ ክንክን ጥዕናኻ ሕተቶ።
• መድሃኒታት መንሽሮኻ ከመይ ጌርካ ከም እትወስድ እንተዘይፈሊጥካ ናብ ማእከል መንሽሮ ደውል (519-749- 4380)።

• ኣብ ዝሑልን ደረቕን ቦታ ምቕማጥ።
• ካብ መግብን መስተን ርሓቕ።
• ህጻናትን እንስሳ ዘቤትን ካብ ዝበጽሕዎ ቦታ ርሒቕካ ምሓዝ።
• መድሃኒት መንሽሮ ኣፍ ኣብቲ ካብ ፋርማሲ ዝመጽእ መትሓዚ ኣቐምጦ።
• ኣብ መትሓዚ ዝርከቡ መድሃኒታት መንሽሮ ኣፍ ምስ ካልኦት መድሃኒታት ኣይትሓዋውሶም።
• ኣለይቲ ሕሙማት ነቲ ናይ ኣፍ መንሽሮ መድሃኒት ክትወስድ ክሕግዙኻ እንተድኣ ኣድልዮም ሓደ ግዜ ዝድርበ ጓንቲ ክገብሩ ኣለዎም።
• መድሃኒት መንሽሮ ኣፍካ ክትትንክፎ ከለኻ፡ ኣእዳውካ ብማይን ሳሙናን ተሓጸብ።

ብዛዕባ ጎናዊ ሳዕቤናት ካብ ሕክምናኻ ንምፍላጥ ናብ ኣብ ኬሞቴራፒ ክትከታተሎ ዘለካ ጎናዊ ሳዕቤናትን ብጉጅለ ክንክን ጥዕናኻ ዝተዋህበካ ናይ መድሃኒት ሓበሬታ ወረቐትን ተመሊስካ ተወከስ።

ኬሞቴራፒ ድሕሪ ናይ መወዳእታ ሕክምናኻ እንተወሓደ ን48 ሰዓታት (2 መዓልታት) ኣብ ኣካላትካ ክጸንሕ ይኽእል እዩ፡ እዚ ግን ከከም ዓይነት መድሃኒት ክፈላለ ይኽእል። ድሕሪ ናይ መወዳእታ መጠን መድሃኒትካ እንተወሓደ ን48 ሰዓታት፡ ወይ ድማ ብጉጅለ ክንክን ጥዕናኻ እንተተመኺርካ ንነዊሕ እዋን፡ ናይ ድሕነት ጥንቃቐታት ክትክተል ኣለካ። ንኣብነት፡ ትማሊ ሶኑይ ናይ ኣፍ ኬሞቴራፒ እንተ ወሲድካ፡ ድሕሪ ናይ መወዳእታ መጠን መድሃኒትካ ን48 ሰዓታት ናይ ድሕነት ጥንቃቐታት ክትክተል ኢኻ።

ሽቓቕ ኣብ እትጥቀመሉ እዋን፡ ቅርበት ኣብ እትህልወሉ እዋን፡ ከምኡ’ውን ፈሳሲ ኣካላት ኣብ እተጽርየሉ እዋን ንውሕስነት ዝሕግዙ ስጉምትታት ክትክተል ከድልየካ እዩ። እዚ ንዓኻን ንእትፈትዎም ሰባትን ብሰላም ንኽትጸንሑ ክሕግዘኩም እዩ።

ብተወሳኺ ንነፍሲ ​​ወከፍ መምርሒ ሕክምና (ኣብ ታሕቲ) ብኢንተርነት ክትውከስ ትኽእል ወይ ድማ ናብ ማእከል ጸጋታት ሕሙማትን ስድራቤትን J. Wesley Graham ብምኻድ ዝተሓትመ ቅዳሕ ክትረክብ ትኽእል ኢኻ።

እዞም ኣብ ታሕቲ ዘለዉ ነገራት ኣብ ገዛኻ ኣብ ኢድካ ክህልዉኻ ጽቡቓት እዮም፡ ኬሞቴራፒ ኣብ እትገብረሉ እዋን።

• ባልጃ
• ሳሙና ሳእኒ
• ናይ ወረቐት መንጸፍ
• ናይትራይል ጓንቲ (ሓደ ግዜ ዝድርበ) – ኣብ ፋርማሲ ይርከብ።
• ዝተዓሸገ ፕላስቲክ ቦርሳታት (ዚፕሎክ ቦርሳታት)

ናይ ኣፍ ኬሞቴራፒ ሕክምና ክትወስድ ከለኻ ምስ ፈሳሲ ኣካላትካ ዝተራኸቡ ነገራት ንምድርባይ ፍሉይ ስጉምትታት ክትክተል ክትግደድ ኢኻ። ንሓንሳብ ጥራይ ዝድርበ (ሓደ ግዜ ክትጥቀመሉ እትኽእል) ነገራት ክትጥቀም ፈትን። እዚ ድማ ብቐሊሉን ብዘይ ስግኣትን ክትድርብዮም የኽእለካ። ንኣብነት፥

• ዳያፐር
• ናይ ወረቐት መንጸፍ
• ፓድስ
• ባንዴራታት
• ምልባስ ምልባስ
• ጓንትታት
• ስቶማ ቦርሳታት
• ካቴተር ቦርሳታት
• ፕላስቲክ ዓራት ኣንሶላ

ነዞም ኣቑሑት ብዘይ ስግኣት ንምድርባይ ክትገብሮም ይግባእ፤

1. ሓደ ግዜ ዝድርበ ጓንቲ ምልባስ።
2. ነቲ ኣቕሓ(ታት) ኣብ ውሽጢ ፕላስቲክ ቦርሳ ኣእትዎ፣ ድሕሪኡ ዕጹው ኣሲርካ ምእሳር።
3. ነታ ቦርሳ ኣብ 2ይ ፕላስቲክ ቦርሳ ኣእትዋ፡ ድሕሪኡ ንዓኣ እውን ዕጹው ኣሲርካ ኣእስራ። እዚ ድማ “ድርብ ቦርሳ” ይበሃል።
4. እተን ቦርሳታት ብዝተኻእለ መጠን ቀልጢፍካ ናብቲ ናይ ጎሓፍ መኽዘንካ ወይ ጋራጅካ ኣእትወን። ኣብቲ ቆልዑ፡ ደቂ ደቅኻ ወይ እንስሳ ዘቤት ክትንክፎም ኣብ ዝኽእሉሉ ስሩዕ ናይ ክሽነኻ ወይ ናይ ሽቓቕ ጐሓፍካ ኣይትግደፎም።

ንዝተረግረገ ወይ ዝፈሰሰ ብውሑስ መንገዲ ክሳብ ዘጽርዮ ምስ ካልኦት ሽቓቕ ምክፋል ውሑስ እዩ።

ናብ ሽቓቕ ኣብ እትኸደሉ እዋን፤

• ኩሉ ግዜ ሽቓቕ ንምጥቃም ኮፍ በል።
• ምስ ወዳእካ መኽደኒ ሽቓቕ ዕጸዎ።
• ሽቓቕ 2 ግዜ ምሕጻብ።
• ናይ ገዛእ ርእስኻ መሕጸቢ ኣካላት እንተዘይብልካ፡ ድሕሪ ነፍሲ ወከፍ ኣጠቓቕማ ብዝተኻእለ መጠን ኣብ ሽቓቕ ዘሎ ዝኾነ ይኹን ረፍራፍ ብመከላኸሊ ረኽሲ መጽረዪ (ከም ክሎሮክስ® ወይ ላይሶል®) ክትደርዝዮ ኣረጋግጽ።
• ምስ ወዳእካ ኣእዳውካ ብማይን ሳሙናን ተሓጸብ።

ናብ ሽቓቕ፡ ባልጃ ወይ ሳእኒ ምስ እትተፍእ እውን ነዚ ኣብ ላዕሊ ዘሎ ሓበሬታ ክትክተሎ ይግባእ። ኩሉ ግዜ ዝኾነ ካብዞም ነገራት ከተጽርዮም ከለኻ ሓደ ግዜ ዝድርበ ጓንቲ ተኸደን።

ኣብ ገዛ ኣብ እትህልወሉ እዋን፡ ኣብ ክዳውንቲ፡ ኣንሶላ ዓራት ወይ ውሽጣዊ ክዳውንቲ ፈሳሲ ኣካላት ክትረክብ ትኽእል ኢኻ። እንተረኺሶም ብውሑስ መንገዲ ምሕጻብ ከድልየካ እዩ።

ቅድሚ ምጽራይ ምጅማርካ፤

1. ጓንቲ ምግባር። ድሕሪ ምጥቃምካ ደርብዮም።
2. ብዝተኻእለ መጠን ዝኾነ ዝተኣከበ ፈሳሲ ኣካላት ናብ ሽቓቕ ኣውጽእዎ። መኽደኒ ሽቓቕ ዓጽዩ 2 ግዜ ምሕጻብ።
3. ድሕሪ ምጽራይ ኣእዳውና ብማይን ሳሙናን ንሕጸብ።

ኣብ ክዳውንትኻ ወይ ኣንሶላ ዓራትካ ፈሳሲ ኣካላት እንተረኺብካ፡ ክትገብሮ ይግባእ፤

• ዝኾነ ክዳን፡ መንጸፍ ወይ ዓራት ብኡንብኡ ምሕጻብ።
• ንበይኖም፡ ካብ ካልእ ክዳውንቲ ወይ ክዳውንቲ ብዝተፈልየ ጽዕነት ሓጸብዎም።
• 2 ግዜ ብሳሙናን ውዑይ ማይን ምሕጻብ
• ከምቲ ንቡር ትገብሮም ኣንቅጾም

ኣብ እዋን ሕክምና መንሽሮ፡ ንስኻን መጻምድትኻን ከመይ ጌርኩም ቅርበት ከም እትገልጹ ክትቅይሩ ከድልየኩም ይኽእል እዩ።

ከም ቀደሙ ጾታዊ ርክብ ክትፍጽሙ ዘይትኽእሉ ትኾኑ። ጾታዊ ርክብ ክትገብሩ እንተሓሲብኩም፤

• ኩሉ ግዜ ንመጻምድትኻ ንምክልኻል ኮንዶም ተጠቐም (ኣብ እዋን ኣፋዊ ጾታዊ ርክብ ሓዊስካ)። ውሑድ መጠን ኬሞቴራፒ ኣብ ዘርእን ፈሳሲ ርሕምን ክህሉ ይኽእል።
• ምስ ቀዳማይ ወሃቢ ክንክን ጥዕናኻ (ሓኪም ስድራቤት ወይ ነርስ በዓል ሞያ) ብዛዕባ ምቁጽጻር ጥንሲ ተዘራረብ።
• ዝኾነ ቃንዛ፡ ዘይምቾት ወይ ካልእ ስክፍታታት እንተሃልዩካ ምስ ጉጅለ ክንክን ጥዕናኻ ተዘራረብ።

ናብ ምራቕ ዝሰጋገር መጠን ኬሞቴራፒ ኣዝዩ ውሑድ እዩ። ኣብ ዝኾነ እዋን ኣብ ኬሞቴራፒ ምስዓም ውሑስ እዩ።

ዝኾነ ዘይተጠቐምካሉ መድሃኒት መንሽሮ ወይ ጥርሙዝ መድሃኒት መንሽሮ ናብ ፋርማሲ ሆስፒታልካ ምለስ። ባዶ ጥርሙዝ ከኒና ዳግማይ ክጥቀመሉ የብሉን። ከኒናታትካ ናብ ሽቓቕ ኣይትፍሕሶ ወይ ኣብ ጐሓፍ ኣይትድርብዮም።

ሓኪም መንሽሮኻ ነቲ ዝቕጽል ዙርያ ቅድመ-መድሃኒታትካ ንመከታተሊ ምስ ረኣኻዮ ነቲ ትእዛዝ ከሐድሶ እዩ።

ኣይፋልን፡ ሳእኒካን መቑረጺ ምግቢኻን ብንቡር መንገዲ ምሕጻብካ ክትቅጽል ትኽእል ኢኻ። ካብ ካልኦት ሸሓኒታት ተፈልዩ ምሕጻብ ኣየድልን።